De hack koelinstallaties in Frankrijk is niet alleen een lokaal incident. Het laat vooral zien hoe kwetsbaar industriële systemen kunnen zijn wanneer ze toch (gedeeltelijk) aan het internet hangen. Onderzoekers en veiligheidsinstanties wijzen op softwareproblemen in koelapparatuur en op basisfouten in de manier waarop installaties bereikbaar zijn.
Voor Nederlandse organisaties die met vergelijkbare techniek werken — van distributiecentra tot productie en verwerking — is dit een duidelijke oproep om internettoegang te beperken en beveiligingsupdates zo snel mogelijk toe te passen. Hieronder lees je wat er gebeurde, waar de risico’s zitten en welke stappen je nu kunt nemen.
Wat er in Frankrijk gebeurde met hack koelinstallaties
Hacks troffen koelinstallaties van honderden Franse supermarkten. Volgens de berichtgeving werden systemen op de ontdooistand gezet, waardoor de temperatuur werd verhoogd. In sommige gevallen liep die tot rond vijftig graden, met brandjes en grote financiële schade als gevolg.
Ook in Nederland wordt het incident gezien als een signaal, mede omdat er eerder al individuele meldingen over hacks in de levensmiddelensector waren. Tegelijk benadrukt het NCSC dat er geen directe aanwijzing is dat de incidenten verband houden met elkaar.
Waar de kwetsbaarheid volgens experts vandaan komt
De oorsprong van de problemen in Frankrijk wordt in verband gebracht met software van de Deense fabrikant Danfoss. Het Franse cyberveiligheidsagentschap CERT-FR meldde dat twee types systemen voor koelinstallaties volgens hen talrijke tekortkomingen bevatten.
Daarnaast werden volgens CERT-FR ook systemen van Copeland en Dixell als kwetsbaar genoemd. Belangrijk is de waarschuwing dat de aanvalscampagne waarschijnlijk nog gaande was.
Het belangrijkste advies: sluit koelapparatuur van internet af
Na de hack luidt het directe advies om de betreffende apparaten van het internet af te sluiten. De systemen hadden sowieso niet publiekelijk bereikbaar moeten zijn, stelt CERT-FR: toegang via internet is volgens hen in strijd met de voorschriften.
Dat advies sluit aan bij een fundamenteel principe voor industriële automatisering: koelinstallaties hoeven doorgaans niet voor iedereen toegankelijk te zijn. Als er op afstand beheer moet plaatsvinden, moet dat via beveiligde verbindingen lopen en niet via open poorten of direct toegankelijke portalen.
Waarom toegang via internet een probleem blijft
In Frankrijk werden volgens de fabrikant vooral verouderde koelinstallaties getroffen: apparatuur die al officieel was afgeschreven en niet meer werd ondersteund met beveiligingsupdates. Ook werd genoemd dat nieuwere systemen mogelijk onvoldoende beveiligende updates hadden geïnstalleerd.
Het onderliggende patroon is bekend: industriële apparatuur gaat lang mee, terwijl software en internetrisico’s juist veranderen. Daardoor ontstaat een situatie waarin een systeem technisch nog draait, maar beveiligingsgaten niet langer worden gedicht.
Schending van twee basisprincipes
In de berichtgeving komen twee basisprincipes terug.
- Beperk toegang via internet: industriële koelsystemen moeten niet publiek bereikbaar zijn. Beheer hoort via een gecontroleerde route te gaan.
- Accepteer dat software kwetsbaar is: er zitten altijd gaten in software. Daarom moeten patches zo snel mogelijk worden toegepast.
Alleen internetafscherming is dus niet genoeg wanneer updates niet tijdig zijn uitgevoerd. En andersom: uitsluitend patchen zonder de netwerkblootstelling te beperken verlaagt het risico niet volledig.
Onderzoek van Claroty/Team 82: verborgen toegang en massale zichtbaarheid
Begin augustus publiceerde de onderzoekstak van Claroty, Team 82, resultaten over kwetsbaarheden in software van Danfoss. De kern van hun conclusie: veiligheidsaanname dat industriële IT-systemen netjes geïsoleerd blijven in een afgeschermd netwerk is niet altijd waar.
In openbare bronnen troffen onderzoekers bijna 2.800 Danfoss-systemen aan die toch met het openbare internet verbonden waren, ondanks de voorschriften. Vervolgens bleek dat deze systemen ook te hacken waren.
Volgens Team 82 vonden ze bovendien een verborgen inlogpaadje in de software, waarschijnlijk bedoeld voor beheer en onderhoud. Voor inloggen als beheerder zou geen wachtwoord nodig zijn, maar een code die “alleen gebaseerd was op de huidige datum”. Team 82 lichtte niet toe hoe dit exact werkte.
Het onderzoek startte volgens de berichtgeving vorig jaar, en Danfoss werd ruim vóór publicatie geïnformeerd. De fabrikant bracht volgens het artikel al in augustus 2025 een update uit die het gat zou dichten.
Ook in Nederland: inlogportalen via internet zichtbaar
De berichtgeving noemt dat in Nederland ongeveer dertig inlogportalen van Danfoss via het internet bereikbaar zijn. Als die installaties niet zijn bijgewerkt, kunnen ze eveneens doelwit zijn.
Het is daarbij vaak lastig te achterhalen bij welk bedrijf een installatie hoort. In enkele gevallen kon NRC contact opnemen met organisaties zoals een cateraar, een champignonteler en een installateur van koelinstallaties. In die gevallen ondervonden de betrokkenen geen problemen; één organisatie had de Danfoss-installatie al eerder uitgefaseerd.
Een praktijkvoorbeeld van “remote beheer” dat risico vergroot
In één casus lijkt de software al sinds 2011 niet meer te zijn bijgewerkt. De internetverbinding liep via een provider uit Hengelo. De directeur van het bedrijf gaf aan te schrikken van de zichtbaarheid van het inlogportaal via internet.
De website was inmiddels offline. Tegelijk geeft het NCSC aan niet te kunnen reageren op kwetsbaarheden bij individuele organisaties; men monitort de situatie en werkt samen met partners. Het blijft dus deels aan organisaties en beheerders om opvolging te geven.
Wat je als organisatie nu kunt doen
De hack koelinstallaties in Frankrijk maakt één ding extra duidelijk: je kunt pas echt vertrouwen op “beheer op afstand” wanneer de verbinding goed is ingericht én het systeem aantoonbaar up-to-date is. Gebruik deze checklist als startpunt.
- Inventariseer alle industriële koelinstallaties en bijbehorende software/firmware versies.
- Controleer internetblootstelling: laat remote management niet publiek toegankelijk zijn en voorkom onnodige poorten of open portalen.
- Installeer patches voor bekende kwetsbaarheden, in ieder geval zodra updates beschikbaar zijn.
- Verifieer beheerprocessen: wie beheert de installaties, en hoe wordt toegang gecontroleerd (accounts, logging, autorisatie)?
- Betrek servicepartners als zij het onderhoud doen: afspraken over updates en bereikbaarheid moeten contractueel en technisch geborgd zijn.
Als je wilt zien hoe vergelijkbare problemen zich kunnen uiten in andere industriële of softwareketens, is het relevant om ook naar dit onderwerp te kijken: AI-gedreven privilege escalatie stoppen met runtime identity. Dat artikel gaat weliswaar over een andere dreiging, maar raakt hetzelfde thema: beperk aanvalsvlakken en maak misbruik moeilijk.
Extra aandacht voor levensmiddelenketens
In de levensmiddelensector zijn koelinstallaties geen “randapparatuur” maar kritieke infrastructuur. Een temperatuurafwijking kan niet alleen financiële schade geven, maar ook leiden tot voedselveiligheidsrisico’s. Bovendien kunnen storingen escaleren doordat systemen in beveiligings- of beheermodi terechtkomen (zoals ontdooistanden).
Daarom kondigden getroffen organisaties in Frankrijk direct maatregelen aan. Eén voorbeeld: geen enkele installatie mag met internet worden verbonden voor toezicht op afstand, en controles moeten overdag ter plekke plaatsvinden zodat bij afwijkingen snel kan worden ingegrepen.
Waarom dit ook voor Nederland belangrijk is
Zelf als het NCSC stelt dat er geen reden is om aan te nemen dat de incidenten één geheel vormen, blijft het risico structureel. De reden: veel industriële systemen delen vergelijkbare technologie-eigenschappen — lange levensduur, onderhoud via externe partijen, en (soms) remote toegang die ooit is ingesteld voor gemak.
Daar komt bij dat onderzoek keer op keer laat zien hoe snel een beveiligingsprobleem kan worden benut wanneer een systeem vindbaar is vanaf het internet. De hack koelinstallaties is daarmee niet alleen een waarschuwing voor supermarkten, maar voor iedere organisatie met industriële installaties die bereikbaar is buiten het eigen netwerk.
Een nuttige vervolgstap is om je bredere supply chain en patchdiscipline mee te nemen. In een ander contextstuk over softwareketenrisico’s kun je bijvoorbeeld lezen hoe incidenten ontstaan doordat vertrouwen en configuratie niet kloppen: Credential-stealing via GitHub Actions workflows. Dat gaat over applicatie- en pipeline-risico’s, maar het principe — toegang en geheimen goed afschermen — is herkenbaar.
Conclusie: voorkom herhaling met afscherming en patchdiscipline
De hack koelinstallaties bij Franse supermarkten laat zien dat cyberincidenten in de praktijk heel tastbare gevolgen hebben: schade door temperatuurproblemen, escalatie en verstoring van vitale processen. De kernboodschap is helder: laat industriële koelsystemen niet publiek bereikbaar zijn en zorg dat beveiligingsupdates daadwerkelijk worden geïnstalleerd.
Pak dit incident daarom aan als een aanleiding voor een snelle technische en organisatorische herziening: inventarisatie, netwerkafscherming, patchmanagement en duidelijke verantwoordelijkheden richting leveranciers en beheerders. Alleen dan maak je van remote beheer weer iets dat je kunt vertrouwen.
